DMCR NEWS

สวนพฤกษศาสตร์ป่าชายเลนนานาชาติ ร.9
พระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 9


...ป่าชายเลนมีประโยชน์ต่อระบบนิเวศของพื้นที่ชายฝั่งทะเลและอ่าวไทย แต่ปัจจุบันป่าชายเลนของประเทศไทยเรากำลังถูกบุกรุก และถูกทำลายลงไปโดยผู้แสวงหาผลประโยชน์ส่วนตน จึงควรหาทางป้องกันอนุรักษ์ และขยายพันธุ์เพิ่มขึ้น โดยเฉพาะต้นโกงกาง เป็นไม้ป่าชายเลนที่แปลกและขยายพันธุ์ได้ค่อนข้างยาก เพราะต้องอาศัยระบบน้ำขึ้นน้ำลงในการเติบโตด้วย จึงขอให้ส่วนราชการที่เกี่ยวข้อง คือ กรมป่าไม้ กรมประมง กรมชลประทาน และกรมอุทกศาสตร์ร่วมกันหาพื้นที่เหมาะสมในการทดลองขยายพันธุ์โกงกาง และปลูกสร้างป่าชายเลนกันต่อไป...

พระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระปรมิทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
10 พฤษภาคม 2534

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 9 กับการอนุรักษ์พันธุ์พืช และทรัพยากรป่าไม้
          พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ในหลวงรัชกาลที่ 9 ทรงมีสายพระเนตรอันยาวไกลถึงความสำคัญของความหลากหลายทางชีวภาพก่อนที่สังคมไทยจะเห็นถึงความสำคัญ โดยทรงริเริ่มพระราชกรณียกิจที่สำคัญตั้งแต่ พ.ศ. 2503 ในการอนุรักษ์ต้นยางนาโดยการเก็บเมล็ดพันธุ์จากอำเภอท่ายาง จังหวัดเพชรบุรี มาทดลองเพาะที่พระตำหนักเปี่ยมสุข วังไกลกังวล พ.ศ. 2504 ทรงปลูกยางนาในสวนจิตรลดา พระราชวังดุสิต และขยายผลเป็นป่าสาธิตในการจัดการทรัพยากรป่าไม้ การอนุรักษ์และฟื้นฟูสภาพป่าที่เสื่อมโทรม โดยได้พระราชทานพระราชดำริเกี่ยวกับการอนุรักษ์ทรัพยากรป่าไม้ในหลายโอกาส ทรงมุ่งเน้นการอนุรักษ์ ฟื้นฟู ปรับปรุง และพัฒนาป่าไม้โดยเชื่อมโยงกับการจัดการดินและน้ำเป็นแนวทางหลัก เพื่อแก้ไขปัญหาภัยแล้ง น้ำท่วมฉับพลัน และการพังทลายของดินอย่างรุนแรง โดยเฉพาะการอนุรักษ์และพัฒนาป่าต้นน้ำและป่าชายเลนอันเป็นแหล่งกำเนิด แหล่งอาศัย และแหล่งอาหารตามธรรมชาติของสรรพชีวิตซึ่งเป็นฐานและต้นทุนในการพัฒนาคุณภาพชีวิตของราษฎร สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงสืบทอดพระราชภาระของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 9 ในการรักษาฐานทรัพยากรของประเทศนำไปสู่เศรษฐกิจพอเพียง

​          จากแนวพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 9 ก่อให้เกิดโครงการพัฒนาและบำรุงป่าไม้จำนวนมากมาย โดยมีตัวอย่างพื้นที่ต้นแบบในการอนุรักษ์ป่าไม้ โดยเฉพาะระบบนิเวศป่าชายเลนที่เป็นรูปธรรม ตัวอย่างพื้นที่ ศูนย์ศึกษาการพัฒนาอ่าวคุ้งกระเบนอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ต.คลองขุด อ.ท่าใหม่ จ.จันทบุรี ศูนย์ศึกษาเรียนรู้ระบบนิเวศป่าชายเลนสิรินาถราชินี ต.ปากน้ำปราณ อ.ปราณบุรี จ.ประจวบคีรีขันธ์ ที่ถูกพลิกฟื้นจากป่าเสื่อมโทรม และนากุ้งร้างให้เป็นป่าชายเลน โครงการชุมชนพัฒนาป่าชายเลน ต.หัวเขา อ.สิงหนคร จ.สงขลา ที่ทำการพัฒนาชุมชนให้มีความสำนึกในความรู้ความเข้าใจในการใช้ทรัพยากรชายฝั่ง เป็นการพัฒนาและฟื้นฟูป่าชายเลนในอีกมิติหนึ่งของการจัดการทรัพยากรธรรมชาติ ที่อาศัยความเกี่ยวพันและเกื้อกูลซึ่งกันและกันของมนุษย์กับธรรมชาติ โครงการศูนย์ศึกษาธรรมชาติป่าชายเลนยะหริ่ง อ.ยะหริ่ง จ.ปัตตานี การสนองพระราชดำริงานฐานทรัพยากรท้องถิ่นของเทศบาลตำบลพรุใน อ.เกาะยาว จ.พังงา อนุรักษ์ทรัพยากรป่าชายเลนร่วมกับกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง ที่มุ่งเน้นให้เกิดประสิทธิภาพในด้านการจัดการและสงวนรักษาทรัพยากรป่าชายเลน มีเจตนารมณ์ที่จะให้ทุกฝ่ายมีความรู้และสร้างจิตสำนึกในการอนุรักษ์ฐานทรัพยากรกายภาพ ชีวภาพ วัฒนธรรมและภูมิปัญญาท้องถิ่น ร่วมคิดร่วมปฏิบัติจนเกิดความเข้าใจของสมดุลระบบนิเวศชายฝั่ง และสร้างความร่วมมือรวมพลังกันระหว่างชุมชนและนักวิชาการที่จะปกปักรักษาและพัฒนาป่าชายเลนให้สามารถใช้ประโยชน์อย่างยั่งยืน เป็นต้น