DMCR NEWS

สถานการณ์เต่ามะเฟือง ในประเทศไทย
การมาของแม่เต่ามะเฟือง

          สืบเนื่องจากกรณีการพบเต่ามะเฟืองขึ้นวางไข่บริเวณชายหาดจังหวัดพังงา จำนวน 3 ครั้ง โดยสองครั้งแรก เมื่อวันที่ 17 และ 26 ธันวาคม 2561 เป็นการแจ้งข่าวจากประชาชนในพื้นที่มายังหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในพื้นที่ ได้แก่ กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง และกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่าและพันธุ์พืช ตามลำดับ ส่วนการขึ้นวางไข่เต่าครั้งล่าสุดเมื่อวันที่ 8 มกราคม 2562 ถูกพบเห็นโดยเจ้าหน้าที่ที่ออกเดินลาดตระเวนตามโครงการจัดตั้งศูนย์เฝ้าระวังและติดตามสถานการณ์เต่ามะเฟือง บริเวณหาดคึกคัก จ.พังงา โดยกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง ทั้งนี้ทางกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งได้เข้าตรวจสอบการขึ้นวางไข่ของเต่ามะเฟืองทั้ง 3 บริเวณ และดำเนินการบริหารจัดการพื้นที่วางไข่เบื้องต้นในแต่ละบริเวณ ดังนี้

          เต่ามะเฟืองที่วางไข่บริเวณหาดคึกคัก เมื่อวันที่ 17 ธันวาคมคาดว่าเป็นเต่าวัยรุ่นอายุ 20 ปีขึ้นไป วัดขนาดความยาวได้ 125 เซนติเมตร และความกว้างประมาณ 70 เซนติเมตร ความกว้างระหว่างปลายขาคู่หน้า92 ซม. พบไข่ในหลุมรวม 118 ฟอง เป็นไข่ปกติจำนวน 89 ฟอง ไข่ลมหรือไข่ฝ่อประมาณ 25 ฟอง และไข่แตกเสียหายจำนวน 4 ฟอง หลุมไข่อยู่ในเขตน้ำทะเลท่วมถึง ซึ่งเป็นสภาวะเสี่ยงที่ไข่เต่าทั้งหมดอาจได้รับความเสียหายจากการการถูกน้ำทะเลท่วมหลุมในช่วงน้ำขึ้นสูงสุด กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งจึงได้ทำการย้ายหลุมไข่เต่าไปยังบริเวณที่น้ำทะเลท่วมไม่ถึง ห่างจากตำแหน่งเดิมประมาณ 20 เมตร พื้นที่ใหม่มีลักษณะเป็นลานทรายโล่ง สามารถสังเกตผู้ล่าหรือผู้บุกรุกได้ชัดเจน

          เต่ามะเฟืองที่วางไข่บริเวณหาดท่าไทร เมื่อวันที่ 26 ธันวาคมคาดว่าเป็นเต่าที่มีอายุมากกว่า 30 ปี จากร่องรอยการขึ้นวางไข่ วัดความกว้างระหว่างปลายขาคู่หน้าได้ 160 ซม. ความกว้างช่วงอก 100 ซม. หลุมไข่เต่ามีความลึก 75-110 ซม. มีไข่จำนวน 80-100 ฟองโดยมีไข่บางส่วนเป็นไข่ฝ่อ และเนื่องจากหลุมไข่อยู่ในบริเวณที่เหมาะสม เจ้าหน้าที่จึงกลบฝังไข่ในพื้นที่เดิม

          เต่ามะเฟืองที่วางไข่บริเวณหาดคึกคัก เมื่อวันที่ 8 มกราคม 2562 คาดว่าเป็นแม่เต่าตัวเดียวกับขึ้นวางไข่ในวันที่ 27 ธันวาคม 2561 เนื่องจากวัดความกว้างระหว่างปลายขาและความกว้างช่วงอกได้ใกล้เคียงกัน พบไข่เต่าในหลุมรวม 112 ฟอง เป็นไข่ปกติจำนวน 64 ฟอง และเป็นไข่ลมจำนวน 48 ฟอง กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งได้ทำการย้ายไข่เต่าไปเพาะฟักที่ศูนย์เฝ้าระวังและติดตามสถานการณ์เต่ามะเฟืองหาดคึกคัก จังหวัดพังงา เนื่องจากหลุมไข่อยู่ในระดับน้ำทะเลท่วมถึง

          ทั้งนี้หลังจากการขึ้นวางของเต่ามะเฟืองเมื่อวันที่ 17 ธันวาคม 2561 อธิบดีกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง จึงได้มอบนโยบายให้จัดตั้ง “ศูนย์เฝ้าระวังและติดตามสถานการณ์เต่ามะเฟือง บริเวณหาดคึกคัก จ.พังงา” ตั้งแต่วันที่ 26 ธันวาคม 2561 นอกจากนี้กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งยังได้ดำเนินการดูแลและบริหารจัดการบริเวณหลุมไข่ และพื้นที่ชายหาดที่เป็นวางไข่ทั้งหมด โดยกั้นรั้วรอบหลุมไข่ด้วยตาข่ายพรางแสง เพื่อป้องกันภัยจากสัตว์และมนุษย์ และจัดเจ้าหน้าที่ตรวจตราเฝ้าระวังบริเวณหลุมไข่ตลอด ๒๔ ชั่วโมง โดยประสานกำลังความร่วมมือระหว่างกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช กองทัพเรือ โรงเรียน อปท. หน่วยงานสังกัดกระทรวงมหาดไทย และเครือข่ายอาสาสมัครในพื้นที่ ตลอดจนจัดกำลังเจ้าหน้าที่เดินลาดตระเวนบริเวณชายหาดที่มีความเป็นไปได้ว่าเต่าจะขึ้นวางไข่อีกครั้งทั้งในจังหวัดภูเก็ตและจังหวัดพังงา รวมทั้งติดตั้งกล้องวงจรปิดเพื่อเฝ้าสังเกตแม่เต่าที่อาจกลับขึ้นมาวางไข่ รวมทั้งลูกเต่าที่ฟักออกจากไข่นอกจากนี้ยังได้ติดป้ายประกาศเพื่อให้ความรู้ความเข้าใจแก่ประชาชนและลดภัยคุกคาม เกี่ยวกับชนิดของเต่าที่วางไข่ ข้อพึงปฏิบัติที่เหมาะสมในการเข้ามาชมหรือถ่ายภาพบริเวณหลุมฟักไข่ รวมทั้งจัดตั้งศูนย์เฝ้าระวังและติดตามสถานการณ์เต่ามะเฟืองในบริเวณชายหาดที่คาดว่าจะเป็นแหล่งวางไข่ของเต่าทะเล

          กรณีการขึ้นวางไข่ของเต่ามะเฟืองดังกล่าว เป็นการขึ้นวางไข่ครั้งแรกในรอบ 5 ปี โดยการวางไข่ก่อนหน้านี้มีรายงานการพบบริเวณหาดไม้ขาว จังหวัดภูเก็ต ใน พ.ศ. 2556 ทั้งนี้แหล่งวางไข่ของเต่ามะเฟืองจะพบเฉพาะชายหาดบนแผ่นดินใหญ่ของฝั่งทะเลอันดามัน บริเวณหาดท้ายเหมือง และบ้านท่านุ่น จังหวัดพังงา หาดไม้ขาวจังหวัดภูเก็ตโดยในช่วง 10 ปี ที่ผ่านมาสถิติการวางไข่ของเต่ามะเฟือง รวมทั้งเต่าทะเลชนิดอื่นๆที่พบในประเทศไทยมีค่าเฉลี่ยลดลง

          การขึ้นวางไข่ของเต่ามะเฟืองในครั้งนี้ แสดงให้เห็นถึงความร่วมมือของเครือข่ายอนุรักษ์ทรัพยากร ตลอดจนการบริหารจัดการทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง ซึ่งกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งได้ดำเนินโครงการต่างๆ เพื่อรักษาสภาพแวดล้อมตามธรรมชาติ โดยเฉพาะในบริเวณพื้นที่ชายหาดท้ายเหมือง จังหวัดพังงา และหาดไม้ขาว จังหวัดภูเก็ต ที่เป็นแหล่งวางไข่เต่าทะเลที่สำคัญ

          ทั้งนี้ภารกิจของกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง ได้มีการขับเคลื่อนแนวทางจัดการแหล่งวางไข่เต่าทะเลไปสู่การปฏิบัติ (เป้าหมาย ปี พ.ศ.2555) และดำเนินงานตามแผนยุทธศาสตร์ในการสร้างกระบวนการมีส่วนร่วมในการอนุรักษ์ ตลอดจนได้จัดทำแนวทางการจัดการแหล่งวางไข่เต่าทะเล ตลอดจนแนวทางปฏิบัติในการอนุรักษ์เต่าทะเล