เครื่องหมายเชิดชูเกียรติยศยิ่ง “รักษ์ทะเลยิ่งชีพ” กับความหมายที่แฝงถึงความรักษ์ทะเล มีรายละเอียดดังนี้
๑. มณฑปปลายแหลมสีทอง หมายถึง ตัวแทนสัญลักษณ์ของกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ที่แสดงความหมายถึงความเป็นไทย ความแหลมคม ความสามารถทะลุทะลวงปัญหาทางด้านทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
๒. อักษรย่อ “ทช.”สีขาว หมายถึง การรวมพลังของเครือข่ายอนุรักษ์ทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งด้วยใจบริสุทธิ์ ในการร่วมกันปกป้อง คุ้มครองทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งให้มีความอุดมสมบูรณ์อย่างยั่งยืน
๓. แพรแถบสีฟ้า หมายถึง ตัวแทนทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง ซึ่งประกอบไปด้วย ปะการัง หญ้าทะเล สัตว์ทะเลหายาก ตลอดจนระบบนิเวศทางทะเลและชายฝั่ง
๔. ช่อลำแพนสีทอง หมายถึง ตัวแทนของทรัพยากรป่าชายเลน ซึ่งประกอบไปด้วยพันธุ์ไม้ป่าชายเลน สัตว์ในป่าชายเลน ตลอดจนระบบนิเวศป่าชายเลน
๕. ตัวอักษร “รักษ์ทะเลยิ่งชีพ”
๖. สีทอง หมายถึง คติพจน์ ของผู้กระทำคุณประโยชน์ที่จักต้องรักษาทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งยิ่งกว่าชีวิตของตน
๗. พื้นริบบิ้นสีแดง หมายถึง ความเข้มแข็ง มีพละกำลัง ของผู้กระทำคุณประโยชน์ที่จักต้องรักษาสมบัติของชาติไทยเพื่อสืบทอดแก่ชนรุ่นหลังสืบไป
เครื่องหมายเชิดชูเกียรติยศยิ่ง “รักษ์ทะเลยิ่งชีพ” มีเจตนารมณ์เพื่อเชิดชูเกียรติสำหรับผู้ที่ทำคุณงามความดีและมีคุณสมบัติครบถ้วน เช่น ข้าราชการระดับผู้บริหาร ที่เกี่ยวข้องกับการสงวน อนุรักษ์ ฟื้นฟู ทรัพยากรทางทะเลหรืองานที่เกี่ยวข้องกับทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม หรือผู้ซึ่งเป็นอาสาสมัครพิทักษ์ทะเล ที่ได้รับเครื่องหมายเชิดชูเกียรติ “รักษ์ทะเล ชั้น ๑ (เข็มทอง)” มาแล้วไม่น้อยกว่า ๕ ปี หรือผู้ที่ประกอบคุณงามความดีอื่นๆ อันเป็นประโยชน์อย่างยิ่งต่อกรม ทช. หรือต่อประเทศชาติโดยส่วนรวมอันสมควรได้รับการยกย่องเป็นกรณีพิเศษ