DMCR NEWS

 การใช้ประโยชน์พืชอาหารจากป่าชายเลน

The Utilization of Mangrove Food Plants

ไชยภูมิ สิทธิวัง^๑ ธนิต แสงวิสุทธิ์^๒ สมบัติ กาญจนไพหาญ^๓ ดรุณี เจียมจำรัสศิลป์^๔ กฤษฏา สิทธินุ่น^๕ ประนอม ชุมเรียง^๖

การรวบรวมองค์ความรู้การใช้ประโยชน์พืชอาหาร ในพื้นที่รับผิดชอบของศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้และพัฒนาทรัพยากรป่าชายเลนที่ ๑–๕ ครอบคลุมพื้นที่ชุมชนชายฝั่งติดป่าชายเลน จำนวน ๒๔ จังหวัด มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาภูมิปัญญาท้องถิ่นในการนำพันธุ์ไม้ป่าชายเลนมาเป็นสมุนไพรรักษาโรคและประกอบอาหารพื้นบ้าน รวบรวมองค์ความรู้ด้านพืชอาหารจากพันธุ์ไม้ป่าชายเลนให้เป็นหมวดหมู่ ส่งเสริมและสนับสนุนให้ชุมชนรวบรวมพันธุ์พืชป่าชายเลนที่นำมาเป็นอาหาร เผยแพร่องค์ความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่น และสนับสนุนให้เกิดการมีส่วนร่วมขององค์กรชุมชน โดยได้ดำเนินการเก็บรวบรวมข้อมูลทุติยภูมิ การสัมภาษณ์เชิงลึก สำรวจโดยใช้เทคนิคการวิจัยปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม พร้อมทั้งได้รวบรวมจัดทำเมนูอาหารจากป่าชายเลน ผลการวิจัยพบว่า ชนิดพันธุ์ไม้ป่าชายเลนที่นำมาใช้ประโยชน์พืชอาหาร จำแนกได้เป็น ๑๔ วงศ์ ๑๗ สกุล ๑๙ ชนิด  รวบรวมเมนูอาหารทั้งสิ้น ๗๕ เมนู พันธุ์ไม้ที่ใช้ประโยชน์พืชอาหารมากที่สุด ได้แก่ ชะคราม (Chenopodium maritmun L.) สามารถนำมาประกอบอาหารได้ ๑๓ เมนู รองลงมา ได้แก่ ขลู่ (Pluchea indica  (L.) Less.) จาก (Nypa fruticans Wurmb.) และลำแพน (Sonneratia ovata Back.) นำมาประกอบอาหารได้ ๙ ๘ และ ๘ เมนูตามลำดับ ส่วนที่นำมาประกอบอาหาร ได้แก่ ดอก ใบ ยอดอ่อน ผล และฝัก